Biodiversiteit & melkveehouderij

Royal A-ware erkent dat biodiversiteit essentieel is voor duurzame voedselproductie en ondersteunt de ecosystemen en hulpbronnen waarvan de melkveehouderij afhankelijk is. Natuurlijke hulpbronnen, zoals het gras dat koeien eten, zijn afhankelijk van gezonde, veerkrachtige bodems. Een grotere biodiversiteit verbetert de bodemkwaliteit, wat leidt tot voedzamer en overvloediger voer voor koeien. Daarnaast leveren natuurlijke ecosystemen essentiële zaken zoals koolstofopslag en klimaatregulering. We zetten ons in voor het behoud en herstel van ecosystemen op en rond melkveebedrijven om de biodiversiteit te versterken.

Impacts, risico's en kansen

Als onderdeel van onze DMA identificeerden we de volgende materiële impacts en kansen met betrekking tot biodiversiteit:

Impacts

Daadwerkelijke negatieve impact op ecosysteemdiensten als gevolg van broeikasgasemissies in verband met de melkproductie op boerderijen.
Daadwerkelijke negatieve impact op ecosysteemdiensten als gevolg van landgebruik voor de productie van rauwe melk.
Daadwerkelijke positieve impact op ecosysteemdiensten als gevolg van de toepassing van duurzame initiatieven op het melkveebedrijf (zoals via onze melkstromen en biodiversiteitsbundels).

Er zijn geen wezenlijke negatieve effecten met betrekking tot bodemdegradatie, woestijnvorming, bodemafdekking of bedreigde soorten.

Kans

Kans voor het ontwikkelen en aanbieden van verschillende melkstromen met aanvullende wettelijke vereisten op het gebied van biodiversiteit.

Onze aanpak

Royal A-ware beoordeelde de impact op de biodiversiteit zowel voor melkveebedrijven als voor productielocaties. We onderzochten of de productie- en kantoorlocaties van de melkveebedrijven zich bevinden in Natura 2000-gebieden - beschermde gebieden in de Europese Unie die zijn aangewezen om de meest waardevolle soorten en habitats van Europa te beschermen. We concludeerden dat onze eigen activiteiten geen significante impact hebben op de biodiversiteit in deze gebieden.

Royal A-ware voerde een analyse uit om de veerkracht van het huidige bedrijfsmodel en de strategie op korte (<1 jaar), middellange (1-3 jaar) en lange termijn (>5 jaar) te beoordelen. Tijdens deze analyse zijn fysieke en systematische risico’s geëvalueerd en hebben we diverse stakeholders geraadpleegd. Voor meer informatie over de betrokkenheid van stakeholders verwijzen we naar het onderdeel ‘Standpunten en belangen van stakeholders ’. Uit de veerkrachtanalyse bleek dat er geen risico's zijn voor de veerkracht van Royal A-ware als gevolg van biodiversiteits- en ecosysteemfactoren. Aanpassingen aan het bedrijfsmodel of de strategie zijn daarom niet noodzakelijk geacht.

Informatie over het due diligence-proces van Royal A-ware voor het identificeren, beoordelen en beheren van duurzaamheidsgerelateerde IRO's, inclusief die met betrekking tot biodiversiteit en ecosystemen in onze waardeketen, wordt toegelicht in het hoofdstuk 'Due diligence'.

Biodiversiteitsbeleid

Op basis van onze DMA en als onderdeel van ons streven naar het behoud en herstel van ecosystemen op en rond melkveebedrijven stelden we een biodiversiteitsbeleid voor onze zuivelactiviteiten op. Het biodiversiteitsbeleid van Royal A-ware is erop gericht natuurvriendelijke maatregelen te ondersteunen en bij te dragen aan de EU Biodiversity Strategy. Het beleid en de doelstelling worden vastgesteld door de afdeling Veehouderijzaken en uiteindelijk goedgekeurd door de Stuurgroep Duurzaamheid. Het beleid is van toepassing op alle melkveehouders in de waardeketen waarmee we een samenwerkingsovereenkomst hebben in Duitsland, Nederland en België. Samen met onze melkveehouders werken we aan het behoud en herstel van de biodiversiteit via onze biodiversiteitsbundels.

Biodiversiteitsbundels vormen de hoeksteen van ons beleid. Deze bundels zijn ontwikkeld in samenwerking met het bureau De Natuurverdubbelaars. Ze bestaan uit concrete, wetenschappelijk onderbouwde maatregelen die – gecombineerd - gericht zijn op het behoud en herstel van de biodiversiteit. De aanpak is gebaseerd op drukfactoren die zijn geïdentificeerd door het Louis Bolk Instituut: factoren gerelateerd aan de zuivelproductie die verantwoordelijk zijn voor de achteruitgang van de biodiversiteit.
In Nederland hebben we vijf biodiversiteitsbundels, waaronder Landschapselementen, Bodembiodiversiteit, Biodiverse Boerderij, Biodiverse Graslanden en Akkervogels. Deze Nederlandse bundels zijn aangepast aan de Belgische context, wat heeft geresulteerd in vier bundels die in België worden gebruikt. In 2025 pasten we dezelfde methodologie toe om vier bundels te ontwikkelen voor onze Duitse melkveehouders. Zo waarborgen we de consistentie in onze biodiversiteitsstrategie in alle landen waar we actief zijn.

Doelstellingen en acties

Royal A-ware streeft ernaar ecosystemen op en rond boerderijen te behouden en te herstellen om de biodiversiteit te vergroten. Om dit te bereiken, voeren we de volgende doorlopende acties uit:

Onze melkveehouders stimuleren om duurzame landbouwpraktijken toe te passen via ons A-ware Duurzaam-programma. Melkveehouders ontvangen punten binnen A-ware Duurzaam als ze voldoen aan één of meer biodiversiteitsbundels. Hoe meer punten ze behalen, hoe hoger de duurzaamheidspremie die de melkveehouder ontvangt.
Ontwikkeling van de Beter voor Natuur & Boer melkstroom in samenwerking met Albert Heijn. Als onderdeel van dit programma verminderen melkveehouders de grondbewerking om de koolstofopslag in de grond te vergroten. Daarnaast worden natuur inclusieve oplossingen geïntegreerd in de eisen van de melkstroom Beter voor Natuur & Boer. Melkveehouders die extra inspanningen leveren, zoals het zaaien van kruiden of het niet ploegen van grasland, ontvangen van Albert Heijn een premie bovenop de standaardprijs voor weidemelk.

Acties in 2025

In 2025 voerden we de volgende acties uit:

Ontwikkeling van een biodiversiteitstransitieplan.
Ontwikkeling van biodiversiteitsbundels voor onze melkveehouders in Duitsland.
Opnemen van de biodiversiteitsbundels in de Duitse editie van A-ware Duurzaam.
Onder de aandacht brengen van de biodiversiteitsbundels als belangrijk onderwerp tijdens de halfjaarlijkse boerenbijeenkomsten.

Geplande acties 2026

We zijn van plan om het komende jaar een versie van de biodiversiteitsbundels voor Spanje te ontwikkelen.

Doelstellingen en resultaten

De doelstelling is in 2024 door Royal A-ware vastgesteld in overleg met de COO en managers van Veehouderijzaken in België en Nederland. De doelstelling is gebaseerd op onze biodiversiteitsbundels, die ruimte bieden voor mogelijke aanvullende maatregelen binnen specifieke melkstromen. De doelstelling is nog niet afgestemd op het Kunming-Montréal Global Biodiversity Framework. Hoewel belanghebbenden betrokken waren bij de ontwikkeling van de biodiversiteitsbundels, waren zij niet betrokken bij het vaststellen van de doelstelling. De maatregelen uit de biodiversiteitsbundels behoren tot de minimalisatie- en herstellagen van de mitigatiehiërarchie en zijn sinds de vaststelling ervan niet aangepast.

In 2024 voldeed 88% van onze melkveehouders aan de doelstelling. In 2025 is dit percentage gestegen tot 92%. Deze stijging bevestigt de betrokkenheid van onze melkveehouders bij onze aanpak op het gebied van biodiversiteit.